Online Oyunlar

Online oyun, bilgisayar ağı üzerinden oynanan oyunların bir çeşididir. Günümüzde “oyun” dendiğinde artık neredeyse internet üzerinden oynanan oyunlar akla gelmektedir. Oyunlar için her zaman mevcut teknoloji kullanılmış, internetten önce modem, modemlerden önce ise kablolu terminaller kullanılmıştır. Online oyunların yaygınlaşması evreleri, bilgisayar ağlarının, küçük yerel ağlarından internet ortamına genişlemesiyle, daha sonra da internet erişiminin genişlemesiyle oluşmuştur. Online oyunlar, basit bir “Text Basic” oyundan, oldukça komplike grafik ve görüntü içerikleri olan oyunlara kadar geniş çeşitlilikte bulunmaktadır. Birçok online oyun, tek kişilik oynanan oyunlara nazaran, sosyal bir ortam oluşturmakta, diğer oyuncularla aynı oyun ortamını paylaşmanıza imkan tanımaktadr.

Flash ve Java uygulamalarının, internet ve dolayısıyla web sitelerinin video, audio ve kullanıcıların katılımını artıran içerikleri bulundurmasıyla bir internet devrimi gerçekleşmiştir. Microsoft’un, IE (Internet Explorer)’de önceden yüklenmiş Flash paketlerini başlatmasının ardından, internet, veri bilgi aşamasından, talep edilen eğlence aşamasına geçmiş oldu. Bu devrim ile bazı web siteleri, internet kullanıcılarına çeşitli oyunlar sunmaya başladı.

World of Warcraft, Final Fantasy XI ve Lineage II gibi bazı oyunlar, kullanıcılara aylık abonelik ücreti uygularken, Guild Wars gibi bazı oyunlar ise ücretsiz oyun servisi sunan bazı seçenekler oluşturmaktadır. Birçok diğer oyun sitesi, gelirlerini reklamlardan elde ederken, RuneScape gibi bazı siteler ise kullanıcılara ücretsiz oyun oyna ma imkanı sunarken, bazı servisler için ödeme seçeneği sunmaktadır. 2001’de “dot-com bubble” dan sonra, birçok oyun web sitesi, reklam gelirleriyle kazançlarını sağlamaya başlamıştır. Online oyun web sitelerinin düşüş gösteren gelirleri nedeniyle, bazı siteler çapraz promosyon yöntemi ile, diğer web sitelerinin uzantılarını kendi sitelerinde yayınlayarak gelir elde etmeye başladı.

1990’lı yıllarda, online oyunlar, LAN protokolünden, TCP/IP protokolüne doğru geçiş gösterdi. Birçok oyuncunun birbiriyle rekabet halinde olduğu oyunlar ise online oyunların yeni bir formu haline geldi.

Gerçek zamanlı strateji oyunları

İlk zamanlarda, gerçek zamanlı strateji oyunları, genellikle birden çok kullanıcının bir modem veya yerel ağ bağlantısı üzerinden biraraya gelerek oynadıkları oyunlardı. İnternetin 1990’lı yıllarda gelişmesiyle birlikte, yazılımlar, kullanıcıların internet üzerinden oyun oynamasına imkan sağlamaya başladı. 1990’lı yılların sonlarında, RTS oyunlarının çoğu, internet desteğini alarak, dünyanın her bir yanındaki oyuncuların birbiriyle oyun oynaması sağlandı. Bu servisler sayesinde, oyuncular birbiriyle otomatik olarak eşleşmesi ve oyun odalarında buluşmaları sağlandı. Örnek olarak: MSN Gaming Zone, Age of Empires ve Microsoft Ants ile, aktif oyuncuların oluşturduğu online oyun komitelerinin oluşması sağlandı.

Cross – platform online oyunlar

Oyun konsollarının gittikçe daha popüler olmasıyla, online oyunlar genişledi. İlk online oyun konsolu, Satellaview online hizmeti ile sunulan, Japon Super Famicom oyun konsoluydu. Online oyunların giderek armasıyla, bu piyasada; PlayStation2, Dreamcast, Xbox vee Nintendo Game Cube gibi oyun konsolları da yerlerini almaya başladılar. Örneğin; Phantasy Star Online gibi oyunlar, tüm oyun konsollarında oynanabilen özel sağlayıcılar ile üretildi. 4×4 Evolution, Quake III ve Need for Speed gibi oyunlar, konsollarla benzer bir altyapı ile PC kullanıcılarının aynı sağlayıcı üzerinden etkileşimini sağladı.

İnternet Oyunları

İnternetin (World Wide Web) gelişmesiyle birlikte, web tarayıcıları da daha detaylı hale geldi ve arama motoru oyunları oluşturulmaya başlandı. HTML ve HTML scripting (JavaScript, ASP, PHP ve MySQL gibi) teknolojileri kullanılarak, tek kişilik oyunlar geliştirildi. Legend of Empire gibi daha komplike oyunların çoklu oyuncu ortamını sağlaması için web sağlayıcısı ile etkileşimi gerekti.
Flash ve Java gibi web tabanlı grafik teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte, arama motoru oyunları daha kapsamlı olmaya başladı. Bu oyunlar, ilgili teknolojilerinin isimlerini alarak “Flash oyunlar” ya da “Java oyunlar” olarak anılmaya başlandı.

İnternet erişiminin gelişmesiyle, yüzlerce hatta binlerce oyuncunun, aynı oyun üzerinde biraraya gelmesi sağlandı. Böylece birçok farklı konseptte oyunlar geliştirildi. Bu oyunlar: MMORPG “Role-playing game”, MMORTS “Real-time strategy”, MMOFPS “first-person shooter”, MMOSG “Social game” olarak gösterilebilir.

Text-based Oyunlar

Text-based oyun, bitmapped veya vector grafikleri yerine text karakterlerini kullanan video oyunudur. Text tabanlı oyunlar, grafiksel oyunlara göre yazması daha kolay ve daha az işlem gücü gerektiren oyunlardır ve bu yüzden 1970 – 1990 yılları arasında daha fazla kullanılmışlardır.
Ana bilgisayar üzerinden oynanan oyunlardan bazıları:

BBC (A baseball simulator) (1961), HAMURABI (1969), Highnoon (1970), Baseball (1971), Don Daglow, Oregon Trail (1971), Star Trek (text game) (1971), Hunt the Wumpus (1972), Gregory Yob, Star Trek (script game) (1972), dnd (1975), Dungeon (1975), Adventure (1976), Empire (1977), Mystery Mansion (1977), Oubliette (1977), Zork (1977), Acheton (1978), Decwar (1978), Avatar (1979), Battlestar (1979), Brand X (1979), HAUNT (1979), Martian Adventure (1979), New Adventure (1979), Hezarin (1980), Kingdom of Hamil (1980), Monsters of Murdac (1980), Quondam (1980), Rogue (1980), LORD (1981), FisK (1982), Avon (1983), Castle (1983), Dunnet (1983), Fyleet (1986), Crobe (1987), MIST (1987), Nidus (1987), Quest of the Sangraal (1987), Spysnatcher (1989).

Çoklu oyuncu (multiplayer) arama motoru oyunları

Bu oyunlar genellikle ücretsizdir ve bazen opsiyonel ödeme seçenekleri bulunmaktadır. Bu oyunlardan bazıları:
Ambar (1999), AQWorlds (2008), Club Penguin (2005), The Continuum (2006), Cyber Nations (2006), Earth:2025 (1996), eRepublik (2008), Forumwarz (2008), FusionFall (2009), Habbo Hotel (2000), Hattrick (1997), Ikariam (2007), kdice (2006), Kingdom of Loathing (2003), Kings of Chaos (2003), Miniconomy (2002), Nation States (2002), Nile Online (2008), NukeZone (2001), Ogame (2002), Orion’s Belt (2003), Planetarion (2000), Rune Scape (2001), Scroll Wars (2006), Trade Wars (2007), Travian (2003), Twilight Heroes (2007), Urban Dead (2005), Utopia (1999), zOMG! (2008).

Video Oyunları

Video oyunu, bir aygıt üzerinden oynanan, kullanıcı etkileşimini de içeren görüntülü elektronik oyundur. Video oyunlarının oynanması için kullanılan elektronik sistemlere ise “platform” adı verilir. Bu platformların örnekleri: kişisel bilgisayarlar ve video oyun konsollarıdır. Bu platformlar, büyük bilgisayarlardan, küçük el aygıtlarına kadar geniş bir yelpazede bulunmaktadır.

Konsol Oyunları

Konsol oyunu, eğlence amaçlı kullanılan interaktif multimedya oyun formudur. Oyun, video oyun konsolundan gelen görüntü ve seslerden oluşur, bir televizyon ekranı aracılığıyla görüntülenir. Genellikle, konsola bağlı olan bir el aygıtı olan “controller” ile oyun kontrolü sağlanır. “controller” üzerinde genellikle birçok sayıda düğme bulunur. Analog veya joystick adı verilen kontrol aleti ile, ekran üzerindeki görüntüler kontrol edilir.
Oyunlar genellikle disk formatında bulunur ve oyun konsoluna yerleştirilir. Ancak günümüzde, internet üzerinden indirilen oyun demoları, direkt olarak konsola indirip oynama imkanı sağlamaktadır. Daha basit olan oyun konsolları ise, üzerlerinde bulunan sınırlı sayıdaki oyunlarla kullanıma sunulmaktadır.

Günümüzdeki en popüler oyun konsolları; Wii, PlayStation 2, Xbox 360 ve PlayStation 3’tür.